شهریار عدل اسطوره تاریخ هنر و معماری ایرانی

توفیق اقتصادی :شهریار عدل (زاده ۱۳۲۲ در تهران – درگذشته ۱۳۹۴ در پاریس) باستان‌شناس، کارشناس تاریخ هنر و معماری ایرانی و کارشناس پرونده‌های ثبت میراث جهانی در ایران بود. شهریار عدل، فرزند احمدحسین عدل و هما ضیاالملوک والی، در سال ۱۳۲۲ در تهران به دنیا آمد. اجداد پدریش از اهالی تبریز و اجداد مادری از بسطام بودند. او در سال ۱۳۳۸ برای ادامه تحصیل به پاریس رفت. و تحصیلات دانشگاهی خود را در مدرسه عالی علوم تاریخی در سوربن و همچنین در رشته تاریخ عمومی هنر، باستان‌شناسی مشرق‌زمین و تاریخ هنرهای دوره اسلامی در مدرسه موزه لوور به پایان رساند. عنوان پایان‌نامه‌اش در دانشگاه سوربن فتوحات همایون بود که به تاریخ جنگ‌های شاه عباس در خراسان و فتح هرات می‌پرداخت.

به گزارش گروه فرهنگ و هنر پایگاه خبری توفیق اقتصادی ،عدل در سال ۱۹۷۶ به عضویت مرکز ملی پژوهش‌های علمی فرانسه  بزرگترین سازمان علمی-پژوهشی فرانسه درآمد.

وی هم‌چنین ریاست کمیته بین‌المللی تدوین تاریخ آسیای میانه در یونسکو را به عهده داشت. وی با کوشش بسیار تخت جمشید، چغازنبیل و میدان نقش جهان اصفهان را در فهرست میراث فرهنگی جهان یونسکو به ثبت رساند. عدل بخشی از فیلم‌های بجا مانده از دوران قاجار را از خطر نابودی نجات داد و آنها را برای مرمت و بازیافت به فرانسه برد. در تاریخ ۱۳ مهر ۱۳۸۸ دبیرکل یونسکو مدال فرهنگ جهانی یونسکو موسوم به پنج قاره را به شهریار عدل اهدا کرد. عدل همچنین از اعضای هیئت تحریریه مجله استودیا ایرانیکا بود که از ابتدای دهه ۷۰ میلادی در فرانسه منتشر می‌شود و دیگر اعضای تحریریه آن افرادی چون ژیلبر لازار، پل برنار، ژان کالمار، یان ریشار و فیلیپ ژینیو بودند.

شهریار عدل عضو موسسه ملی تحقیقات علمی فرانسه و مدیر تحقیات موسسه CNRS ، عضو ایکوموس ایران، ریاست کمیته بین‏ المللى علمى تدوین «تاریخ تمدن‏ هاى آسیاى میانه» در سازمان یونسکو ارزیاب کمیته ملی یونسکو، دارنده مدال فرهنگ جهانی سازمان یونسکو با نام «پنج قاره» در 13 مهر 1388 (5 اکتبر 2009 میلادی) و پژوهشگر تاریخ در مدرسه عالی علوم تاریخی سوربون و … بود.

خانه  شهریار عدل

خانه و اماکن مرتبط با  شهریار عدل:
خانه شهریار عدل واقع درتهران ، خیابان حقوقی شرقی، شماره ۱۸۰ قدیم، ۶۶ جدید

ثبت جهانی تخت جمشید، چغازنبیل و میدان نقش جهان اصفهان (با هزینه شخصی) توسط ایشان و زمینه چینی برای ثبت سلطانیه و کاخ گلستان تهران

خلوت کریمخانی کاخ گلستان

درگذشت  شهریار عدل؛ شهریار عدل در ۳۱ خرداد ۱۳۹۴ به دلیل ایست قلبی در شهر پاریس درگذشت. طبق وصیت قرار بود در بسطام دفن شود چون خانواده هما والی (مادر ایشان) از نوادگان بایزید بسطامی بودند، اما بعد مقرر شد؛ در آرامستان ابن بابویه (در کنار پدر و برادر خویش) دفن شوند، اما در نهایت امر پیکرش پس از انتقال به تهران، در قطعه نام‌آوران بهشت زهرا به خاک سپرده شود. ولی در روز یکشنبه ۷ تیر ۱۳۹۴ در مراسم تشییع جنازه وی که در محوطه موزه ملی ایران صورت گرفت، کامران عدل برادر شهریار عدل اعلام کرد که با توجه به اینکه هنوز موافقت نشده‌است که پیکر شهریار عدل در محوطه‌ای باستانی دفن شود، پیکر او به صورت امانت در بهشت زهرا نگهداری می‌شود.در نهایت و با توجه به منع قانونی دفن افراد در محوطه‌های تاریخی،صبح روز دوشنبه ۸ تیرماه ۱۳۹۴ پیکر شهریار عدل در قطعه نام‌آوران بهشت‌زهرا دفن شد.